marekaka katua kiki(kulavav)
Sunthern Paiwan
ka unem anan aku cavilj, liaw aravac aku kininemneman tua patjara i cemecemel katua qatjuvi. aicu avan a sangasangasan tua ku zuga:
ka ku sipapacun a ku zuga tua ramaljemaljeng, sa ku kivadaqi tiamadju tuki marekutj tuki ini. manu pasa kivadaq tiamadju a mapuljat tjanuaken, aku tja karekutjan a tjalupung? aya. pai sa ku zugan anga a italadj ta kinacavacavan na qatjuvi: maya zemuga taicu a neka nu patarevan a zuga aya ramaljemaljeng, kisamuljau a kitulu tua izua patarevan a maru ing-gu, sisupuan, pakata kingljangan ta patjara kadjunangan. mavan a sika inianga aken a masan ruzugazuga, sake vaik anga a kitulu tua un-ting ta hikuki, sake kisan ru-untingting anga ta hikuki.
a pitjaisangas tua unem a cavilj, ka izua ken i tavudavudasan a kadjunangan i Sahala sepakakuda a hikuki saka kapalak, amin anga a ku kisumadjuin a ljemenguaq. nataqed aken i vudavudasan ka qezemzemetj, inika namakinemnem, ka maljia ta sika drusa qadaw, manu izua caucau a temga tjanuaken. izua macidilj a kakedriyan a qivu tjanuaken: “zugan aken tu ita sizi,”aya.
ini anan aken a paqayam a zemuga tua sizi, pai ku sizuga anga uta mumalj tua sangasang a ku zuga, manu qivu timadju:“ini! ini kaken a tjenglai ta zuga a izua kudrakudral a zu i ta tjialj nua qatjuvi, tjenglai aken ta sizi,” aya. ku sinizuga anga a pupida, ljakua ini ka malaing a varung nimadju. mapurpur aken tua ku ljemenguaq tua namakapalak a hikuki, pai ku pazazugazugan a paru haku saku pavayan tjimadju, italadj a sizi saku aya-i, ini a namakinemnem manu maleva ravac timadju. na kisumalji aravac aicu a kakedriyan, kavililj anga ku papungadanan anga timadju tu aljak na mamazangiljan.
kemljang anga ken kavililj anga, aicu a aljak na mamazangiljan kasi ta kedrikedri a vitjuqana i cadja ravac, azua vitjuqan inika tjakudral aravac tua kinacavacavan nimadju. ka mayatucu aken a pasemalaw tu tima timadju tua ramaljemaljeng, neka nu masalu tua ku kai. pai avanasika nu pasemalaw aken tua patjara timadju, aicu a aljak na mamazangiljan namangetjez a kasi tua vitjuqan a pinaka i B612 a vitjuqan, aicu a vitjuqan djinumak ka 1909 a cavilj. a marka ramaljemaljeng amin a kemasi tua sisupuan a sikeljangan tusa i kacauan.
nakipapaulingaw aravac tua mareka namapakakaizuazua a sinitalem itua vitjuaq a aljak na mamazangiljan. izua ka puita, izua i tjuzuma ta vitjaqan, izua macidilj a malunai a caucau na madraudraw a parimasudj tua vad nua kasiw, pai saka naremekutj anga aravac a pitjaivililj: ka ku sinizuga tjimadju a sizi, maqati a keman tua vad nua kudrakudral a kasiw, pai maleva ravac taicu timadju. ljakua mavarung uta timadju, tuki inika uri kanen nua sizi a limusulj a hana . kivadaq timadju tjanuaken, a djui nua limusulj a hana aki maqati a paljakev tu inika sikanan na sizi tjaimadju. mapurpurpur aken a ljemenguaq tua hikuki, sa ku qaqivu-i timadju: “ neka angata nu susu tua djui na limusulj a hana, izua a ku kapurpurpuren a sengsengan, maya ken a semupil tusa inika namasan pazangal a sengsengan.”
na saljivalaw timadju sa qivu: “ nu izua caucau i taladj ta kaliavan a vitjuqan, sa katjenglai tua kaitaitan a limusulj a hana, kumalji a pacun sakamaya tuazua marka vetjuqan, kinamaleva anga ravac timadju. ljakua nu sazuain nua sizi sa kani anga azua hana, nu kinemnem timadju, uri namaya ta masevus a teljar nua vitjuqan a penuljat isauniuni, sa ini kana masan pazangal aicu sasu ayaya!!” saqetju aku varung sa ku tapulju-i a aljak na mamazangiljan a semasa, sa ku zugan a sizi nimadju ta suqem na angalj.
a kinaizuanan a vitjuqan na aljak na mamazangiljan, izua ita a limusulj a hana. ljemita ta qadaw pusalasaladj timadju a semuap i tua vitjuqan, venljuc tua vangalj nu kasiw, parimasudj tua cemvucevud a sapui a gadu. kedrikedri a cemvucevud a sapui a gadu nimadju, maqati a sicala tua qecilu. nu masulum anga caqevan anga nimadju a limusulj a hana ta galasu a paljakev.
ka uri vaik anga timadju izua i tavitjuqan, djiqesen anan a limusulj a hana, caqevan ta galasu a caqev, sa “kana suljivatju anga”aya a kipusaw. qivu a hana tjaimadju: “ kana suljivatju anga. tjaula-i a pizua a caqev, ini anga ken a tjenglai a semljudj tazua. nuri kisedjaluan aken tua kamadrimadri, kiken a kiqadilj a djavacen nua qatjuvitjuvi. inika ken a marekutj uta tua qemuzimuzip, ayatua izua uta a ku gumac. sau-in nimadju a pakirimu a aljak na mamazangiljan, masa rekutjan nimadju tu pacunan a peluseluseq timadju.
masalu aken tu nacasaw a aljak na mamazangiljan ka sivaivaikan a sekaumalj na marka qaqayam. nacemalivat timadju tua liyaw a kakedrikedriyan a vitjuqan, sa secevung tua martimaljimalji a natemalidu a caucau.
a sangasan a vitjuqan izua a mamazangiljan a macidilj izua. ka djemaljun anga izua a aljak na mamazangiljan, qaqivuin timadju a kaimazamaza-i anga imaza ita vitjuqan ayain. ljaukua inika sinumavan timadju nua aljak na mamazangiljan, ka uri vaik anga izua, pai sau-in anga timadju nua mamazangiljan.
a sipasan musalj a vitjuqan izua za macidilj a rutjenglayan tua manguaqan kata mudingan a caucau. tjapisu ta su lima tjaikaviri a su lima i tjai kanavalj ayain a aljak na mamazangiljan nimadju. ka pasusu a aljak na mamazangiljan a maya tazua, pai qivu timadju a: “ masalu tua su pacabecab, paqulid anga tu napaqaljai sun tjanuaken” aya.
a sipasang tjelulj a vitjuqan izua za macidilj a rukapulaw a caucau, mapulapulaw a patje masulem a ljemita tu qadaw. kipulaw timadju tu masa uri dremaudraw. sa dremudraw timadju tua siyaqan, ayatua masiyaq timadju tua sika pulapulavan a patje masulem a ljemita taqadaw.
a sipasan simatjelj a vitjuqan izua za macidilj a siubai a caucau. ljemita taqadaw semupusupu sa kisakisang timadju. inika semekesekez a semupu tua vitjuqan i kalevelevan, sa qivu timadju a niaken azua vitjuqan a penuljat aya.
a sikamasan limalj a vitjuqan izua za rupadingkingki a caucau. ljemita vengin padjekecan nimadju a tingki i djalan, sa qevutji anga nu maljiya. ayata kedrikedri aravac azua vitjuqan, djaljaw aravac a mavalidi, mavan a sika a itaqadaw izua matu zipungkan a zikan a pasadrikitj. azua rupatingkingki a caucau mazeli timadju a patingkingki sa qevuqevutji a tingki.
a sikamasan enem a vitjuqan izua za macidilj a rukicapicapilj tua patjara kadjunangan a caucau. liaw aravac a sinivecik a ngadan nua kadjunangan ita sapitj nimadju, pakiayan tua ngadan nua gadu kata veleljuan. qivu timadju: " a rukicapicapilj tua kadjunangan inika vencik ta palamulamu a mapacun a nemanema, amin a inika mavalivalit a gadu kata ljavek a sivecik." ka lemangeda ta kai nimadju a aljak na mamazangiljan, mavarung aravac timadju, ayatua palamulamu a mapacun a hana.
a djinaljun a sika pitjulj a vitjuqan na aljak na mamazangiljan avan a kinaizuanan nua caucau. kudrakudral aravac azua vitjuqan, izua 111 a marka mamazangiljan izua i tavitjuqan, 7000 a rukicapicapilj tua kadjunangan a caucau, 90 a kudraw a rusiubaubai a caucau, 700 a kudraw a caucau a rukapulapulaw, 3 a uku a rutjenglayan tua manguaqan kata mudingan a caucau, izua ki 20 a uku a pasa liaw a ramaljemaljeng a caucau izua. a pitjaisangas ta pakaizua tua dingki a caucau i kacauan, i takinaizuanan nua caucau a vitjuqan nu izua malje 46 a kudraw a rupadingkingki a caucau avan a maqati a pateljar tua kina itan na vengin.
ka tjau sazua ita vitjuqan a kina izuanan nua caucau a aljak na mamazangiljan, secevung tua ita quljizaljiazar a qatjuvi ita vudavudasan a kadjunanngan. qivu azua qatjuvi tjaimadju: “ nu izua tu ita qadaw sa singelit sun aravac tua vitjuqan a kinaizuanan nua caucau, maqati aken a pusaladj tjanusun.”
na cemalivat anga timadju tua vudavudasan a kadjunangan a pulinglingetj, pai tjaudjaljun timadju tua tjinaljuzuanga nua caucau a kadjunangan. pacung a aljak na mamazangiljan tua ita a puhanan, mintjus timadju sa ini anga ka kemljang turi anemaya a qivu. manu izua 5000 a limusulj a hana izua, saka mamamaw a penuljat a kinakemudamudan nua hana. kinemnem a aljak na mamazangiljan: “ ku pika kaminan a pakisumalji nua limusulj a hana, iniana makinemnem tu pumayamaya timadju, napakaizua anga ken tazua hana kata tjelu a sapusapuyan a gadu, ljakua aicu a penuljat inianan a maqati a van anga uri ku sika masan paravac a mamazangiljan.” kinemnemnem timadju, kembung i tua cemcemel sa qaung anga timadju.
pai tazua kipapacun a karang. qivu a aljak na mamazangiljan: “ idu kivangavangi, saqetju aravac a ku varung tucu.” qivu a karang: “ inika ken a maqati a puselatj tjanusun a kivangavang, inianan ka ken a makundring. nu pi tjanuaken a pacun, nekanan nu sun kinljang a kakedriyan a paqulid, nu pi tjanusun a pacun, tiyaken namaya tua pumayamaya a karang uta. nu sun kundringen aken, maqati anga itjen a marepusaladj. pi tjanuaken, uri masan neka nu namaya tjanusun, pi tjanusun, uri namaya ken uta a neka nuri namaya.
qivu a aljak na mamazangiljan: “ inika liaw aku zikang, saljinga ken tu tjatjuruvu a ku kinljang a marka ku qali.” qivu a karang: “ tucu anga a caucau neka nu zikang a vaik a kiljalua-i tua pacugan. tjaliaw nu vaik a sema siubai tiamadju a veneli tua nanemanemanga. ljakua a i kacauan neka nu paveliveli tua qali, pai sa neka anga nu san qalin nua caucau.” a aljak na mamazangiljan ljemita qadaw napenenetj ta zikang a sivaikan a pacun ta karang, pai matazua, na makundringen anga a karang tjaimadju.
ka madjaljun anga a sivaikan izua, kiqaung a karang tjaimadju tu vaik anan a pacung tua limusulj a hana . azua aljak na mamazangiljan ka pacun a mumalj tua limusulj a hana, maljiyan anga a sipacunan na varung nimadju. qivu timadju tjayamadju: “ timun inika mun a namaya tua ku limusulj a hana, neka nu na kundring tjanumun, neka nu caucau ana kilalaing tjanumun. aku hana a limusulj, ui tu tahana sakamaya, tjaparavac anan tjanumun a mapuljat. ku rinukuz a pazaljum, ku cinaqevan tua paljakev, ku sinisu qatjuvitjuvi timadju, sa ku kilangedangeda tua kai nimadju, timadju avan aku hana a limusulj.”
mare pusa-u a aljak na mamazangiljan kata karang, qivu a karang tjaimadju: “ sa-u dri, a kaqulidan a namasan pazangal anemanema, inika tja samacain a pacun, amin a tja sinavarungan a uri mapacun. ayatua su sinipapuljat a su zikang a pitua su hana a limusulj, avan a sika namasan pazangal timadju.
ka makalangda anga ken tusa pinacalivat i djalan a milimilinga nua aljak na mamazangiljan, sika alu anga qadaw nua ku sinesepakakudan a qadaw, pai tazua makatekel anga ken uta tua vilivililjan anga aku zaljum. maciuciur amen a vaik i vudavudasan kata aljak na mamazangiljan, kemikim amen tua tjatjan. vaivaik vaivaik amen, pitja miselemaleman anga a kalevalevan, mapacucun anga a vitjuqan.
tjemqang a pasa kalevalevan a pacun a aljak na mamazangiljan, sa qivu tjanuaken: “ bulabulai aravac a vitjuqan, ayatua izua i tjivavaw a inika tjapacucunan a hana.” dremukung uta timadju a pacun tua vudavudasan a kadjunangan a paquljaqulja na qiljas, sa qivu: “bulabulai aravac a vudavudasan a kadjunangan, ayatua izua matjaita a kadjunangan, a kasizuanan nua tjatjatjanan.” vaivaik amen a pazurung, pai ka maljialjianga djemumak anga men tua tjatjan.
tazua vengin, tacavilj anga tua djinaljunan na aljak na mamazangiljan ita vitjuqan a kinaizuanan nua caucau. padjuludjulu timadju tu vaik i maza ita napakisumalji a zikan, matu ku pacucunan timadju a masudjusudju katuzua quljizaljizar a qatjuvi. madjaljun anga masulem, kemljang aken tu vaik anga a aljak na mamazangiljan a kicevungan a casaw.
cemalivat anga a unem a cavilj, inianga ken ana pacun ta aljak na mamazangiljan. paqenetj anan aken ta vilivililjan a kai nimadju tjanuaken a mayatucu: “ nu qezemezemetj, nu pacun sun a pasa kalevalevan, ayatua izua ken itua ita a vitjuqan, ayatua djemelidjeli aken izua ita vitjuqan, pai pitjanusun matu djemlidjeli anga a vitjuqan a penuljat. a su pinakaizua a vitjuqan a penuljat, avan anga a rudjelidjeli a vitjuqan.”
nu pacun a mumalj a marka ku qali tjanuaken, maleva ravac tu valjualjut anan aken a cemikel, ljakua natalimuzaw aravac aku varung. ku sinizuga a aljak na mamazangiljan tua suqem nua sizi, ljakua na madraudraw aken a zemuga tua qadjai. kumalji a kemuda iniangata ka uri maqati timadju a pasuqem tua sizi. sepakinemnemneman aken aravac, ki inika kanen azua hana nuazua sizi ayau? izua nu kinemnem aken, ljemita ta vengin caqecaqevan a hana a paljakev na aljak na mamazangiljan, tjara kilalaingan a remukuz uta a sizi nimadju. nu maitucu aken a kinemnem, semulapeljan a kidjeliyan tjanuaken a marka vitjuqan a penuljat. izua uta nu kinemnem aken, saka nu izua tu ita qadaw nunakisuqaca timadju, saka dridraudraw a cemaqev tua galasu a paljakev, kikudai anga azua. nu maitucu aken a kinemnem, masan luseq anga a vitjuqan a penuljat i kalevalevan.
pitjanu mun a namaya a tjenglai ta aljak na mamazangiljan, izua i tua cadja aravac a vitjuqan, izua ita a inika tja kinljang a sizi, palemek tu kinan anga a hana a limusulj, palemek tu ini, a tjakina i kacauan avan anga aicu a uri sika maretimaljian. pai pacuni a mapuljat a pasa kalevalevan, satjekinemnemnem, azua sizisizi ki kinan anga azua hana, ki ini anan a kani? pai tucu ki sun a kemljang, tu mapavalit anga a penuljat.

英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容/英文版課文內容